گروه فرهنگی «سراج24»: فیلم «ربوده شده» ساخته بیژن میرباقری که این روزها بر پرده سینماها در حال اکران است، می خواهد به حریم های شکسته شده در فضای مجازی بپردازد و از طریق داستانی ملودرام به این حفره شکل یافته در اجتماع لایه ای پرسش برانگیز بسازد. اما به دلایلی کاملا سینمایی از بیان این رخداد عظیم که به جای ارتباط موجب شکافی عمیق در جامعه گردیده، عاجز است.
فیلم «ربوده شده» درباره به سرقت رفتن اطلاعات شخصی و ذخیره شده بازیگری مشهور بوده که همین اتفاق ناگوار در ابتدای فیلم می توانست حادثه ای محرک برای ساخت درامی ملتهب، روایتی معمایی و کنکاشی سینمایی باشد اما فیلمساز در حد همان ایده اولیه باقی می ماند و مابقی اتفاقات شامل یکسری رویدادهای سطحی و شعار زده میان زن بازیگر و همسر هنرمندش بوده که از قضا برای کار عزم مهاجرت به خارج از کشور داشتند! مخاطب در کنار رخداد ربوده شدن اطلاعات که گویی به تدریج نزد نویسنده گم می شود، موارد بسیاری را پیش روی خود می بیند. از شکافی که میان زوج ها رخ داده و گویی بخشی از آن از گذشته تَرَک برداشته بود و از شعارهایی چون بی هویتی و نبود فضای امن در جامعه امروز که در حد همان دیالوگ های شعاری تلویزیونی باقی می ماند و یکسری آرتیست بازی های مضحکانه که خارج از بافت اثر است.
نگاه سطحی فیلم نسبت به فضای بحران زای مجازی و حریم های لغزان در دایره شبکه های اجتماعی منجر به اثری خنثی و بی بهره از عناصر دراماتیک شده که نمی تواند نه تاملی در نگاه مخاطب بسازد و نه موقعیتی دراماتیک شکل دهد و بیننده باید تمام لحظات فیلم همراه با یکسری دیالوگ ها و رفتارهای بیهوده و بی خاصیت کاراکترها شود که توام با بازی هایی نپخته هم بوده و جذابیتی برای مخاطب امروز ایجاد نمی کند. فیلم «ربوده شده» نمی تواند داستانی همراهی بخش برای تماشاگر ایجاد کند و اتفاق رخ داده برای شخصیت اصلی فیلم چنان کم عمق بوده که دردی مشترک برای توجه نمی آفریند.
موضوع فیلم «ربوده شده» درباره یک بحران در سطح جامعه ای غلطیده در دام تکنولوژی بوده اما نمی تواند بحران را خارج از کلام شکلی عینی ببخشد. در این راستا عدم رویکردشناختی فیلمساز نسبت به مولفه های روایت پردازی به دلیل عدم تمرکز به موقعیت داستانی، شکلی گسسته یافته و ساختاری معقول نیافته است. چنان که معضلات خانوادگی و بحران هویت و ناامن بودن حریم شخصی و عدم توجه به حفظ حرمت ها هر کدام در «ربوده شده» سازی جداگانه زده و وحدت ارگانیک سینمایی نیافته اند.
به ظاهر فیلم در پی ایجاد دغدغه برای مخاطب است و ایجاد گفت و گو تا بار دیگر درباره حفظ حرمت ها در جهان کنونی بنگرد. شعار فیلم هم درباره طرح همین پرسش است که آیا می توان از مشاهده نابودی دیگران شاد بود؟ اما همانطور که عنوان شد فیلم به دلیل نداشتن ساختاری سینمایی در حد همین شعارهای چند خطی باقی می ماند و تبدیل به اثری سینمایی نمی شود. مشکل عمده فیلم «ربوده شده» نداشتن مهندسی استاندارد فیلمنامه نویسی در طی مدت زمانی 90 دقیقه ای است، چنان که از حادثه رخ داده مبنی بر ربایش محتویات شخصی زن بازیگر تا بروز اتفاقات بعدی را نمی توان همچون زنجیره ای به هم متصل ساخت و در دایره ابتدا تا انتهای اثر به چارچوبی مشخص برای بیان رساند. مشکل نبود ساختار و لکنت در زبان سینمایی که مبتلابه بسیاری از آثار ساخته شده ایرانی بوده و «ربوده شده» هم چنین است.
بدیهی است ساخت آثاری هشداردهنده در خصوص مخاطرات جهان مدرن امروزی برای تماشاگر مساله ای مهم بوده و امروزه که میزان وقایع ناگوار و ناهنجاری های اخلاقی از طریق گستردگی فضای اجتماعی، بحرانی اساسی را در سطح جامعه ایجاد کرده است، لزوم تولید آثاری از قبیل «ربوده شده» توجیه منطقی و قابل قبولی دارد اما مساله مهم چگونگی طرح موضوع و ایجاد چارچوبی است که از قالب فرم سینمایی حاصل می شود تا هشدارها و طرح معضلات اجتماعی فراتر از حد هشدارهای ایمنی و پیام های تبلیغاتی همچون یک اثر هنری در وجود مخاطب بنشیند.
0نظر